Vitamines voor Baby's Vergelijken

In Nederland geldt voor alle pasgeborenen het advies van het consultatiebureau: vanaf de geboorte dagelijks 10 mcg vitamine D, en bij borstvoeding daarbovenop dagelijks vitamine K vanaf dag 8 tot week 13. Deze twee vitamines zijn standaard, alle andere supplementen zijn voor een gezonde baby met goede voeding niet nodig.

Vitamine D start je vanaf de eerste week thuis. Eet je baby borstvoeding, dan begint vitamine K vanaf dag 8 (rond de geboorte krijgt je baby een eenmalige hoge K-dosis als injectie of orale voorgift in het ziekenhuis of via je verloskundige). Krijgt je baby flesvoeding, dan zit er voldoende vitamine K in de zuigelingenmelk en is alleen vitamine D nodig.

Beide vitamines geef je het beste op een vast moment van de dag, bijvoorbeeld bij de eerste of laatste voeding. Sla je een dag over, dan is dat geen ramp; pak het de volgende dag gewoon weer op zonder dubbele dosis. Volg altijd de leeftijdsindicatie en doseringsadviezen op de verpakking en de instructies van het consultatiebureau.

Vitamine D geef je dagelijks tot je kind 4 jaar oud is. Daarna vervalt het advies voor de meeste kinderen, behalve bij donkere huidtypes (waar de natuurlijke aanmaak via zonlicht beperkter is) en bij kinderen die weinig buitenkomen of bedekkende kleding dragen. Voor deze groepen blijft de aanbeveling van 10 mcg per dag ook na het vierde jaar gelden.

Vitamine K geef je via vitamine K-druppels veel korter, namelijk tot week 13 na de geboorte (bij borstvoeding). Dit komt doordat de darmflora van je baby in de eerste maanden nog onvoldoende vitamine K aanmaakt. Vanaf ongeveer week 13 produceert het lichaam zelf voldoende K en stopt de noodzaak van suppletie. Bij flesvoeding geef je geen extra K omdat zuigelingenmelk al voldoende bevat.

Stop je per ongeluk eerder met D en pak je het later weer op, dan kan dat. Bij K is het advies veel strikter: een tekort in de eerste 13 weken kan ernstige bloedingen veroorzaken. Houd vitamine K dus consequent vol gedurende die periode, zonder onderbrekingen.

Een combinatiepreparaat met vitamine D én K in één druppel is praktisch: je geeft maar één keer per dag iets in plaats van twee aparte druppels. Het werkt vooral handig bij borstvoedingsbaby's die zowel D als K nodig hebben tijdens de eerste 13 weken.

Losse vitamine D-druppels zijn de logische keuze als je baby flesvoeding krijgt; dan heb je alleen vitamine D nodig en zou een combo-druppel je onnodig laten betalen voor extra vitamine K. Ook als je flexibel wilt zijn met de doseringen (bijvoorbeeld om naar een hogere D-dosering over te stappen na consultatie met de huisarts) zijn losse druppels handiger.

Let bij combinatiedruppels op de dosering: deze moet 10 mcg vitamine D en de geadviseerde hoeveelheid vitamine K per dagdosering leveren. Sommige producten verschillen in het aantal druppels per dosering, dus lees altijd het etiket. De prijs per dagdosering ligt tussen losse en combo-druppels niet ver uit elkaar; het verschil zit vooral in gemak.

Stap je rond week 13 over van borstvoeding op vaste voeding of verandert je voedingsstrategie, dan is overstappen op een aparte D-druppel meestal eenvoudiger dan halverwege je bestaande combo-flesje weggooien.

De makkelijkste manier is een druppel of twee in de mondhoek of op de wang te laten vallen, vlak voor of na een voeding. Vlak ervoor zorgt ervoor dat je baby de smaak meteen wegspoelt met melk. Vlak erna werkt voor baby's die de druppels weigeren als ze hongerig zijn.

Vermijd het mengen van druppels door een hele fles voeding: als je baby de fles niet leegdrinkt, krijgt hij of zij minder vitamine binnen dan bedoeld. Een lepeltje moedermelk of zuigelingenmelk waaraan je de druppel toevoegt, werkt wel; dan weet je zeker dat de hele dosis binnenkomt.

Druppels op een fopspeen werken ook goed, vooral bij baby's die een fopspeen gebruiken om in slaap te vallen. Houd de fopspeen even rechtop, doe de druppel erop en geef hem snel.

Walgt je baby telkens, controleer dan of de druppel niet op een nuchtere maag wordt gegeven; combineer hem altijd met een minuscule hoeveelheid voeding. Smaakneutrale druppels (zonder suiker, zonder fruitsmaakje) worden vaak beter geaccepteerd dan zoete varianten, omdat baby's nog geen voorkeur voor zoet hebben en juist op de zoete smaak verrast reageren.

Voor een fleskind is alleen vitamine D nog nodig als suppletie, ondanks dat zuigelingenmelk al wat D bevat. De hoeveelheid in formula is namelijk niet voldoende om de geadviseerde 10 mcg per dag te halen, vooral als je baby per dag minder dan een liter melk drinkt. Vitamine K zit wel in voldoende mate in zuigelingenmelk, dus die hoef je niet extra te geven.

Andere vitamines zoals C, B-complex, multivitamine of ijzer zijn voor gezonde fleskinderen overbodig. Zuigelingenmelk is bij wet zo samengesteld dat alle essentiële voedingsstoffen voor een baby tot 6 maanden in de juiste verhoudingen aanwezig zijn. Vanaf de start van vaste voeding (rond 6 maanden) levert die voeding aanvullende vitamines en mineralen.

Schakel je over van flesvoeding naar gewone koemelk (rond 12 maanden), dan blijft vitamine D-suppletie nodig tot 4 jaar. Koemelk bevat geen toegevoegde vitamine D zoals zuigelingenmelk dat wel doet. Heeft je kind een diagnose of zorg over groei, vraag dan altijd een consultatiebureauverpleegkundige of huisarts om gericht advies; zelf experimenteren met aanvullende vitamines is bij baby's en peuters niet de plek om dat te doen.

Vitamine C, B-complex, ijzer, magnesium en complete multivitamines zijn voor een gezonde baby met normale voeding overbodig. Moedermelk en zuigelingenmelk leveren deze stoffen in voldoende hoeveelheden voor de eerste maanden, en vanaf de start van vaste voeding rond 6 maanden komt daar voeding bij die de behoefte volledig dekt.

Vitamine C krijgen baby's via fruit, groente en (kort en luchtig gekookte) maaltijden ruim binnen. Een kindermultivitamine of vitamine C-druppels zijn pas te overwegen bij oudere kinderen met een eenzijdig eetpatroon, niet bij baby's en jonge peuters.

IJzer is een uitzondering die soms terugkomt: rond 6 tot 9 maanden raakt de aangeboren ijzervoorraad van veel baby's leeg en moet vaste voeding (vooral vlees, peulvruchten en ijzerverrijkte babymelk) deze aanvullen. Bij twijfel over ijzer kan het consultatiebureau een vinger-pricktest aanbieden of doorverwijzen voor een uitgebreider bloedonderzoek.

Algemeen geldt voor een baby: minder is meer. Geef alleen wat het consultatiebureau adviseert (D en bij borstvoeding ook K) en val niet voor marketing van complete babyvitaminecomplexen. Bij specifieke zorgen of klachten is een gesprek met je consultatiebureau de eerste stap, niet een aankoop in de drogist.