Multivitamine voor Kinderen Vergelijken

De meeste gezonde kinderen die gevarieerd eten, hebben geen multivitamine nodig. Via groente, fruit, zuivel en granen krijgen ze de meeste vitamines en mineralen in voldoende mate binnen. De grote uitzondering is vitamine D: voor alle kinderen tot 4 jaar wordt 10 mcg vitamine D per dag aanbevolen, en voor donkere huidtypes vaak ook na het vierde jaar.

Een multivitamine kan zinvol zijn als je kind een eenzijdig eetpatroon heeft (extreme groente-haters, of een fase van alleen brood en pasta), als je kind vegetarisch of vegan eet, bij een chronische ziekte die de opname beïnvloedt, of in periodes van veel infecties wanneer de eetlust laag is. Voor een gemiddeld peuter of schoolkind dat dagelijks fruit en groente eet, blijft het echter een aanvulling op een al voldoende basis.

Twijfel je of jouw kind genoeg binnenkrijgt, dan is dat geen vraag voor de fabrikant van de gummies. Het consultatiebureau (tot 4 jaar) of de huisarts kan op basis van groei, eetpatroon en een eventueel bloedonderzoek beoordelen of suppletie zin heeft. Een multi geven 'voor de zekerheid' is meestal onnodig en in zeldzame gevallen zelfs ongunstig bij overdosering.

Voor de lichamelijke en mentale ontwikkeling spelen vitamine D, calcium, ijzer, jodium, zink en B-vitamines de grootste rol. Vitamine D en calcium zijn samen verantwoordelijk voor de opbouw van sterke botten en tanden, vooral in de groeispurts. IJzer is belangrijk voor de aanmaak van bloed en het zuurstoftransport; bij peuters en jonge kinderen is een licht ijzertekort niet ongebruikelijk, vooral als ze weinig vlees eten. Jodium is essentieel voor de schildklier en daarmee voor groei en hersenontwikkeling.

Zink ondersteunt het immuunsysteem en de wondheling, en is betrokken bij de groei zelf. B-vitamines, vooral B12 en B6, dragen bij aan de ontwikkeling van het zenuwstelsel en het energieniveau.

Een kindermultivitamine bevat meestal al deze vitamines in lage, leeftijdspassende doseringen. Krijgt je kind via voeding een gevarieerd patroon binnen, dan zit het voor de meeste van deze stoffen al goed. Een multi werkt vooral als veiligheidsnet voor wisselende dagen of voor specifieke risicogroepen, niet als groeibooster. Voor extra groei of meer energie schrijven kinderartsen geen vitamines voor; daar is geen wetenschappelijke basis voor. Komt de groei niet op gang, dan ligt de oorzaak meestal niet in een vitaminetekort.

Gummies werken praktisch omdat ze smaken als snoep en kinderen ze vrijwillig nemen. Ze hebben twee duidelijke nadelen: ze bevatten suiker (gemiddeld 1 tot 3 gram per gummy) en de vitaminedosering is vaak lager dan in een tablet. De suiker kan, vooral bij kinderen die meerdere gummies per dag krijgen, bijdragen aan tandbederf en aan een verhoogde voorkeur voor zoet.

Kies je voor gummies, kijk dan naar producten zonder toegevoegde suiker (gezoet met steviol of erythritol), let op de leeftijdsindicatie op de verpakking en geef ze niet net voor het slapengaan zonder daarna te poetsen. Een gummy in plaats van een snoepje is wat tandartsen betreft niet beter.

Kauwtabletten zonder suiker, vloeibare druppels of bruistabletten zijn alternatieven die hetzelfde kindvriendelijke gevoel geven zonder de tandgevolgen. Voor vitamine D zijn er specifieke geur- en smaakloze druppeltjes die je gewoon op een lepeltje of een stukje brood doet. Werkt jouw kind alleen mee bij gummies, dan is een suikerarme variant beter dan helemaal geen vitamines. Maar verwacht er niet meer van dan een aanvulling: een gummy is geen alternatief voor groente, fruit en zonlicht.

Voor baby's en peuters tot 4 jaar gebruik je geen volwaardige multivitamine maar volg je het advies van het consultatiebureau: dagelijks 10 mcg vitamine D, en bij borstvoeding ook vitamine K tot week 13. Hiervoor zijn er specifieke vitamines voor baby's en peuters in druppelvorm. Een complete multi is in deze fase overdreven en doseringen sluiten vaak niet aan op de behoefte van zo'n jong lichaam.

Vanaf ongeveer 4 jaar kunnen kinderen makkelijker een kauwtablet, gummy of vloeibare multi gebruiken die specifiek voor hun leeftijdsgroep is samengesteld. Veel producten staan een leeftijdsbereik van 4 tot 12 jaar op de verpakking, met een lagere dosering dan voor volwassenen. Vanaf 12 jaar of in de tienerjaren is een tienermulti of zelfs een gewone volwassen multi (bij voorkeur zonder hoge ijzerdosering voor jongens) geschikt.

Houd je altijd aan de leeftijdsindicatie op de verpakking. Vitamines hebben weliswaar een ruime veiligheidsmarge, maar bij langdurig gebruik van te hoge doseringen kunnen vetoplosbare vitamines (A en D) zich opstapelen. Bij twijfel over de juiste keuze of dosering vraag je het consultatiebureau, je huisarts of de apotheker.

Voor vegetarische kinderen zijn de aandachtspunten vitamine B12, ijzer, zink en jodium. Voor veganistische kinderen komen daar vitamine D in hogere dosering en omega-3 (DHA uit algenolie) bij. Een speciale multivitamine voor plantaardig etende kinderen pakt deze tekortrisico's gericht aan.

B12 zit vrijwel uitsluitend in dierlijke producten en is bij veganistische kinderen non-onderhandelbaar als suppletie of via verrijkte producten zoals plantaardige zuivelvervangers. Een tekort kan onomkeerbare schade aan de hersenontwikkeling veroorzaken, dus is dit geen onderdeel om over heen te lopen. Jodium loopt vaak achter omdat plantaardige melkvervangers (anders dan koemelk) zelden verrijkt zijn.

IJzer uit plantaardige bron (peulvruchten, volkoren, donkergroene groente) is minder goed opneembaar dan dierlijk ijzer; combineren met vitamine C (zoals een glaasje sinaasappelsap bij de maaltijd) verbetert dit aanzienlijk. Een multi met ijzer kan een aanvulling zijn, maar bij vermoedens van een tekort hoort altijd een bloedtest en niet zelfdiagnose. Het consultatiebureau, de huisarts of een diëtist met ervaring in plantaardige voeding kan helpen om een passend supplementenplan te maken. Veganistische voeding bij kinderen kan goed, maar vraagt meer aandacht dan een vegetarisch dieet.

Deels. Een multivitamine vult de hiaten in vitamines en mineralen aan, en dat is precies wat selectieve eters vaak missen. Kinderen die alleen brood, pasta, kaas en wat fruit eten, krijgen genoeg energie binnen, maar lopen achter op groente- en visgerelateerde nutriënten zoals vitamine A, vitamine D, ijzer, jodium, omega-3 en vezels.

Een multi compenseert echter niet de eiwit-, vezel- en koolhydratenkwaliteit van een gevarieerd eetpatroon, en al helemaal niet de smaakontwikkeling die kinderen via blootstelling aan nieuwe voedingsmiddelen leren. Zie de multi dus als een veiligheidsnet, niet als toestemming om verder te stoppen met groente aanbieden.

De selectieve fase duurt bij de meeste kinderen van ongeveer 2 tot 6 jaar en is meestal voorbij rond de basisschoolleeftijd. In die periode is een lichte zorg over het eetpatroon vaak terecht, maar zelden reden tot paniek. Slik je kind een multi in deze fase, kies dan een formule met flink gedoseerde vitamine D, ijzer in een opneembare vorm en B-vitamines, en houd vetoplosbare vitamines op normaal niveau. Aanhoudende extreme selectiviteit, gewichtsverlies of langdurige vermoeidheid horen besproken te worden met het consultatiebureau of huisarts.